Trên cơ sở nghiên cứu những đặc điểm chung nhất về phương thức, thủ đoạn phạm tội và điều kiện, hoàn cảnh dẫn đến việc thực hiện các hành vi phạm tội của phụ nữ phạm tội về ma túy, có thể chia thành một số nhóm đối tượng sau:

Nhóm 1: Nhóm các phụ nữ thực hiện tội phạm với vai trò là người tổ chức, điều hành hoặc là đồng phạm trong các đường dây mua bán, vận chuyển ma túy lớn, xuyên quốc gia.

Số các đối tượng thuộc nhóm này không nhiều, được chia thành 2 trường hợp:

- Phụ nữ là những người đã trực tiếp tổ chức, điều hành các các đường dây, tổ chức tội phạm về ma túy lớn, xuyên quốc gia, điển hình như: Nguyễn Thị Thơm, Nguyễn Thị Dung (tức Hương “xăm”), Hoàng Thị Hương, Nguyễn Thị Bích Ngọc,… Những phụ nữ này luôn giữ vai trò rất quan trọng trong các đường dây tội phạm về ma túy; không trực tiếp thực hiện các hành vi mua bán, vận chuyển chất ma túy; có vỏ bọc bên ngoài rất kín đáo, thường núp bóng dưới danh nghĩa những người buôn chuyến, nhà doanh nghiệp, nhà hảo tâm...; trước khi phạm tội, đều đã từng có có quá trình làm việc, buôn bán hoặc quan hệ với người nước ngoài ở khu vực biên giới phía Bắc, Tây Bắc, sau đó bị các đối tượng này thuyết phục, khống chế hoặc tự bản thân nhận thấy việc buôn bán ma túy có khả năng mang lại lợi nhuận lớn, từ đó, đã tổ chức thành các đường dây buôn bán ma túy liên tỉnh, xuyên quốc gia.

- Một số phụ nữ khác, mặc dù không giữ vai trò tổ chức, điều hành, song rất tích cực tham gia trực tiếp vào các hoạt động mua bán, vận chuyển trái phép chất ma túy cho các đường dây, tổ chức này. Trước khi bước vào con đường phạm tội, bản thân họ chỉ là những người lao động hoặc buôn bán bình thường, nhưng do có người thân (chồng hoặc anh, chị, em trong gia đình, dòng họ) đang tham gia vào các đường dây, tổ chức tội phạm về ma túy lớn và đã bị các đối tượng này lôi kéo, rủ rê tham gia thực hiện các hoạt động phạm tội về ma túy; số lượng ma túy được mua bán, vận chuyển mỗi lần thường rất lớn; nguồn ma túy chủ yếu được các đối tượng khai thác từ nước ngoài hoặc mua thu gom ở trong nước sau đó vận chuyển bằng đường bộ sang nước thứ ba qua đường mòn, đường tiểu ngạch.

Để phòng ngừa, phát hiện các đối tượng này, lực lượng phòng chống tội phạm về ma túy cần làm tốt công tác điều tra cơ bản, nắm tính hình, tập trung vào các đối tượng có biểu hiện bất minh về tài chính, có các hoạt động đầu tư, chi tiêu, mua sắm tài sản giá trị lớn… không tương xứng với khả năng thu nhập của bản thân và gia đình; thường xuyên vắng mặt tại nhà; thường xuyên có mặt ở các tuyến, địa bàn phức tạp về ma túy chưa rõ lý do, mục đích; thường xuyên quan hệ với các đối tượng có tiền án, tiền sự về ma túy…, đồng thời chú trọng điều tra, mở rộng các vụ án do các đường dây, tổ chức tội phạm về ma túy thực hiện.

Nhóm 2: Nhóm các phụ nữ phạm tội với vai trò là người trực tiếp thực hiện hành vi phạm tội và các hành vi này đều có liên quan đến đối tượng người nước ngoài.

Trong những năm gần đây, tình hình hoạt động của các tổ chức tội phạm nước ngoài tại các nước trong khu vực có chiều hướng gia tăng. Bọn chúng nhập cảnh trái phép vào các nước, sau đó lấy khu vực này làm địa bàn để tổ chức, điều hành các hoạt động mua bán, vận chuyển ma túy sang các nước và khu vực khác, trong đó, thủ đoạn phổ biến nhất của bọn chúng là tiếp cận, làm quen, thậm chí có những trường hợp còn kết hôn hoặc chung sống với những phụ nữ tại các nước này như vợ chồng, sau đó đã tổ chức, giao nhiệm vụ hoặc thuê, lừa những người này đi du lịch, thăm thân ở nước ngoài để vận chuyển trái phép chất ma túy cho chúng, trong đó có việc vận chuyển ma túy từ nước ngoài vào Việt Nam hoặc từ Việt Nam ra nước ngoài. Bọn chúng sử dụng các tuyến đường hàng không, đường biển và cả tuyến đường bộ, trong đó, số đối tượng bị bắt giữ trên tuyến đường hàng không chiếm tỷ lệ cao nhất, cụ thể: tại các sân bay quốc tế (chủ yếu là sân bay Nội Bài và Tân Sơn Nhất), từ năm 2011 – 2013, các lực lượng chức năng nước ta đã phát hiện, bắt giữ tới 34/53 đối tượng là phụ nữ (bao gồm 18 phụ nữ người Việt Nam và 16 phụ nữ người nước ngoài, chủ yếu từ các nước Thái Lan, Philippine, Indonesia, Trung Quốc… và Việt Kiều từ Australia). Bên cạnh đó, các lực lượng chức năng các nước Philippin, Malaysia, Trung Quốc, Australia,… cũng đã bắt giữ nhiều phụ nữ người Việt Nam hoặc Việt Kiều tham gia vận chuyển ma túy cho các tổ chức tội phạm này theo các tuyến hàng không trong và ngoài khu vực.

Những phụ nữ thuộc nhóm này có thành phần rất đa dạng, bao gồm: sinh viên, gái tại các quán bar, vũ trường; phụ nữ đã ly dị chồng, có kiến thức tiếng Anh… có một trong các đặc điểm như: hoàn cảnh kinh tế khó khăn hoặc thiếu thốn tình cảm; thích mới, lạ, thích được hưởng thụ; thích được đi du lịch nước ngoài mà không tốn tiền. Lợi dụng những điều kiện, hoàn cảnh này, các đối tượng (chủ yếu là các đối tượng người gốc châu Phi như: Nigieria, Kenya, Ghana…) đã nghiên cứu, lợi dụng những phụ nữ trên để thực hiện hành vi phạm tội cho chúng.

Ma túy được các đối tượng vận chuyển từ nước ngoài vào nước ta chủ yếu là ma túy tổng hợp, cocain; được mua từ các nước ở khu vực Nam Á, Trung Đông, Tây Phi hoặc Campuchia, Thái Lan. Thời gian gần đây, các đối tượng còn mở rộng việc khai thác nguồn ma túy từ khu vực châu Mỹ để vận chuyển về thành phố Hồ Chí Minh, điển hình như ngày 01/10/2012, tại sân bay Tân Sơn Nhất, các lực lượng chức năng đã phát hiện, bắt giữ đối tượng Chaimongkol Suracha (sinh 1982, quốc tịch Thái Lan) vận chuyển trái phép 2,06kg cocain được cất giấu trong vali trên chuyến bay từ Brazil về Việt Nam. Ngược lại, ma túy được vận chuyển theo hướng từ Việt Nam đi các nước chủ yếu là heroin.

Nhằm đối phó với sự kiểm soát của cơ quan chức năng tại các cửa khẩu, các đối tượng đã ngụy trang ma túy khá tinh vi bằng các thủ đoạn như: bọc ma túy trong giấy bạc rồi rắc tiêu, tẩm dầu gió xanh, dầu thơm… và cho vào đáy, thành vali 2 lớp; giấu trong đế giày, dụng cụ trang trí như chân đèn, chân nến hay vỏ thiết bị máy móc, âm thanh; trong quyển sách dày…, điển hình là vụ Hải quan thành phố Hồ Chí Minh khám xét hành lý của một đối tượng thì phát hiện giữa đế và mặt dép có một lớp bột heroin dàn đều trong túi nilon (năm 2009); vụ thu giữ 871,43 gam heroin được giấu trong cúc áo của 11 chiếc váy liền áo của đối tượng chuẩn bị xuất cảnh đi Trung Quốc…

Để phòng ngừa, phát hiện các đối tượng này, lực lượng phòng chống tội phạm về ma túy cần chú trọng làm tốt công tác tuyên truyền, qua đó vận động công dân Việt Nam không tham gia vận chuyển thuê chất ma túy cho các đối tượng; làm tốt công tác điều tra cơ bản, nắm thông tin những chuyến bay, đường bay, hãng bay mới và các đối tượng thường xuyên có quan hệ với các đối tượng người nước ngoài, nhất là các đối tượng người gốc Phi, thường xuyên xuất cảnh ra nước ngoài một mình, Việt Kiều đi, về từ một số nước như: Australia, Canada; nắm và phổ biến phương thức thủ đoạn mới để phản ứng kịp thời nâng cao hiệu quả phát hiện tại các cửa khẩu; trang bị hệ thống giám sát, phát hiện chất ma túy hiện đại tại các cửa khẩu, nhất là hệ thống máy soi hành lý xuất, nhập cảnh của cơ quan Hải quan.

Nhóm 3: Các đối tượng thực hiện tội phạm với vai trò là người trực tiếp tổ chức hoặc tham gia mua bán lẻ ma túy.
Khác với hai nhóm trên, những phụ nữ nhóm này là những người trực tiếp tổ chức hoặc tham gia bán lẻ ma túy cho những người nghiện ma túy sử dụng. Số phụ nữ này chiếm tỷ lệ cao nhất (khoảng 80% tổng số đối tượng nữ phạm tội về ma túy). Dựa vào điều kiện, hoàn cảnh phạm tội của những phụ nữ này, có thể chia thành 3 trường hợp sau:.

- Một số phụ nữ trước đây là những người từng có thời gian làm việc ở quán bar, vũ trường, thậm chí có trường hợp còn là gái mại dâm, đã từng sử dụng và nghiện ma túy; khi đã đứng tuổi (khoảng trên 30 tuổi), không còn có khả năng kiếm tiền từ những việc mà họ đã từng làm, vì vậy để có tiền mua ma túy, thỏa mãn cơn nghiện và có tiền để duy trì cuộc sống của mình, những phụ nữ này đã trực tiếp bán lẻ chất ma túy hoặc lợi dụng, thuê người nghiện, đối tượng nhiễm HIV, phụ nữ mang thai, trẻ em để bán lẻ ma túy cho chúng tại những điểm, tụ điểm mà họ đã từng làm việc; những điểm, tụ điểm phức tạp về ma túy tại các thành phố, thị xã.

- Một số phụ nữ do có chồng hoặc bản thân nghiện ma túy, sau một thời gian, điều kiện kinh tế gia đình khánh kiệt, đã mua ma túy về để sử dụng dần, sau đó bán lại cho một số bạn nghiện khi những người này cần. Sau một thời gian, nhận thấy việc làm này đơn giản, mang lại lợi nhuận lớn nên đã dần mở rộng quy mô bán lẻ. Những phụ nữ này thường trực tiếp bán ma túy tại nhà, họ gia cố nhà mình thành những lô cốt nhỏ, thậm chí trang bị nhiều camera quanh nhà để nhận diện người mua ma tuý và đối phó với cơ quan Công an; thường chỉ bán ma túy cho những đối tượng quen.

- Một số người do điều kiện làm việc như: bán nước, bán tạp hóa tại các tụ điểm phức tạp về ma túy, những nơi tập trung đông các đối tượng nghiện ma túy. Trước tình trạng thường xuyên bị những đối tượng nghiện ma túy ở khu vực hỏi mua ma túy để sử dụng, những phụ nữ này đã nảy sinh lòng tham và mua ma túy về để bán lẻ. Thủ đoạn mua bán của các đối tượng này là chia nhỏ ma túy thành các liều, tép và cất giấu ma túy tại gốc cây ven đường, bãi gạch vụn, nhà hoang, sau khi nhận tiền thì mới chỉ chỗ giao ma túy cho người mua tự lấy chứ ít khi để ma túy trong người và giao ma túy trực tiếp cho người mua.

Để phòng ngừa, phát hiện các đối tượng này, các lực lượng phòng, chống tội phạm về ma túy cần chú trọng làm tốt công tác điều tra cơ bản, nắm tính hình đối với các đối tượng: có tiền án tội phạm về ma túy; người nghiện ma túy (hoặc có chồng nghiện ma túy) hiện có quan hệ với đối tượng nghiện ma túy hoặc thường xuyên có mặt tại các tụ điểm phức tạp về ma túy.

Nguyễn Thị Thanh Nhàn

Nguồn phongchongmatuy.com.vn

[TT: TBC]