Con số báo động

Theo số liệu, thống kê của Bộ đội Biên phòng tỉnh đến hết tháng 10/2008, tổng số người nghiện ở trên địa bàn 21 xã biên giới là 842 người. Trong đó, số người nghiện hút thuốc phiện là 801 người, số người thường xuyên sử dụng hêrôin là 41 người tập trung chủ yếu vào độ tuổi từ 31 trở lên và có những người nghiện vài chục năm. Tại các địa bàn vùng thấp có điều kiện kinh tế thuận lợi như: Pa Tần, Bản Lang… một số đối tượng nghiện ma túy chuyển từ sử dụng thuốc phiện sang hêrôin. ở những vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn như: Pa ủ, Pa Vệ Sủ (huyện Mường Tè) và Nậm  Xe, Ma Ly Chải (huyện Phong Thổ) đời sống đồng bào vẫn còn nhiều khó khăn, trình độ dân trí thấp, phong tục tập quán lạc hậu, yếu tố truyền thống văn vóa lâu đời để lại đã tác động không nhỏ đến ý thức đồng bào. Cùng với đó việc nhận thức về tác hại của thuốc phiện của nhân dân chưa đầy đủ cho nên dễ bị kích động lôi kéo từ những đối tượng nghiện khác.

Bản làng không còn khói nâu

Để chủ động thực hiện đề án cai nghiện ma túy cộng đồng của Bộ Tư lệnh-BĐBP và thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia về phòng chống tội phạm ma túy đến năm 2010 của UBND tỉnh, một lần nữa những người lính mang quân hàm xanh lại vào cuộc giúp dân bản đoạn tuyệt khói thuốc phiện.

Mở đầu cho chiến dịch này là những bản đặc biệt “nóng” về số người nghiện ma túy như bản ThămPa (17 người nghiện), Tân Biên 17 (người nghiện), Pa ủ (17 người nghiện)… của xã Pa ủ, huyện Mường Tè. Tháng 4/2008 được sự nhất trí của UBND tỉnh, Bộ Chỉ huy Biên phòng tỉnh mở đợt cai nghiện thí điểm cho 14 người nghiện ma túy tự nguyện xin cai nghiện tại Đồn Biên phòng 309 Pa ủ bằng thuốc CEDEMEX. Sau quá trình cai nghiện cắt cơn và phục hồi, 14 người trở về tái hòa nhập với gia đình và cộng đồng với sức khỏe, tâm lý ổn định. Cho đến nay đã có 11 người hoàn toàn từ bỏ được ma túy.

Từ những thành công ban đầu, năm 2009, Bộ đội Biên phòng tỉnh mở rộng cai nghiện trên 11 bản và tổ chức thành 3 đợt tại các xã Sin Súi Hồ (huyện Phong Thổ) và xã Pa ủ (huyện Mường Tè). Với kết quả 100 người đăng ký tham gia cai nghiện có tới 94 người đoạn tuyệt với nàng tiên nâu trở về tái hòa nhập với gia đình, cộng đồng. Với những kết quả khả quan đạt được trong năm 2009 về công tác cai nghiện tại các Đồn Biên phòng, ngày 25/4/2010. Đồn Biên phòng 277 Nậm Xe, 289 Sì Lở Lầu cùng với cán bộ xã Nậm Xe, Ma Ly Chải (PhongThổ) tiếp nhận 13 người tự nguyện tập trung cai nghiện tại Đồn 277 và 289. Sau 10 ngày điều trị cắt cơn và 20 ngày điều trị phục hồi nâng cao thể lực sức khỏe của 13 người tham gia cai nghiện trở lại bình thường, giao cho địa phương giám sát chặt chẽ sau cai.

Thượng tá Nguyễn Công Hiển – Trưởng Phòng Phòng chống tội phạm ma túy Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh cho biết: Chúng tôi đã chủ động liên hệ với Sở Y tế, Sở Lao động thương binh và xã hội nhận thuốc cai nghiện và mua các loại thuốc hỗ trợ cho người cai nghiện. Chúng tôi đưa ra phác đồ cai nghiện hợp lý trong thời gian 1 tháng, đồng thời cử mỗi đồn biên phòng có người cai nghiện 1 đồng chí quân y xuống phối hợp với Đồn để điều trị cho người cai nghiện".

Nghiện thuốc phiện hơn 10 năm, ông Lý Diếu Mìn (sinh năm 1952) dân tộc Hà Nhì, bản Tỷ Phùng, xã Ma Ly Chải (Phong Thổ) được cán bộ Đồn 289 tuyên truyền, vận động, ông đã đăng ký xin đi cai tại Đồn. Sau khi tham gia cai, ông đã đã tuyệt với ma túy và trở về với dân bản cùng gia đình làm kinh tế xóa đói giảm nghèo. Ông phấn khởi cho biết: “Đến Đồn, cai nghiện ma túy tôi và những người khác được ăn nghỉ, hỗ trợ chăn màn trong lúc điều trị. Mình sợ cơn nghiện hành hạ, tài sản cứ theo làn “khói nâu”, đói nghèo quanh năm. Được Bộ đội giúp cai nghiện, bây giờ tôi khỏe lên nhiều rồi".

Nói về công tác cai nghiện trong thời gian tới, Thượng tá Hiển cho chúng tôi biết thêm: “Trong tháng 7, 8, chúng tôi tiếp tục tổ chức cai nghiện cho những người nghiện tạ xã Pa ủ, tích cực tuyên truyền người tái nghiện tiếp tục đi cai. Việc cai nghiện ma túy sẽ được tiến hành thường xuyên trong các năm và số lượng đợt cai sẽ tăng lên nếu số người nghiện đăng ký nhiều".

Qua mô hình cai nghiện tập trung tại các Đồn Biên phòng đã và đang triển khai, bước đầu sau khi cai nghiện, những người nghiện ma túy đã cắt cơn nghiện và hòa nhập cộng đồng. Từ công tác cai nghiện này, đã góp phần đẩy lùi các tệ nạn xã hội, kiềm chế sự gia tăng của tội phạm, nhận thức đồng bào các dân tộc địa phương từng bước được nâng lên, góp phần giữ vững ANTT nơi phên dậu. Song vấn đề tạo việc làm cho người nghiện sau cai giúp họ có việc làm, không tái nghiện lại là vấn đề đặt ra cho tòan xã hội. Thiết nghĩ, rất cần sự chung tay các cấp, ngành, sự giúp đỡ của cộng đồng, gia đình, người thân và xã hội để xóa đi mặc cảm của xã hội đối với người nghiện. Có như vậy mới mong những nghiện sau cai sẽ đoạn tuyệt hẳn với ma túy.